30
Ik stel het opperhoofd officieel in kennis van het feit dat de Keizerlijke doctoren besloten hebben om Z. M. de Keizer toestemming te vragen voor mijn langer verblijf in Edo. Ze brengen de hele dag bij mij door.
woensdag 30 april 2008
dinsdag 29 april 2008
maandag 28 april 2008
zondag 27 april 2008
27
Vaccineer weer twee kinderen. – ’s Avonds een privé bezoek van de vorst van Nakats. We brengen de avond vrolijk door met muziek, gezang, en op speciaal verzoek van de Prins een dans uit de Alpen, toen Dr Bürger een eccosaise gedanst had, maakte de vorst de naïeve opmerking “Hollanders dansen met hun voeten, Japanners daarentegen dansen met hun handen” een zeer gefundeerde opmerking over de dans bij Japanners en Chinezen.
Een koto, getekend door Kawahara Keiga, collectie Volkenkunde
Vaccineer weer twee kinderen. – ’s Avonds een privé bezoek van de vorst van Nakats. We brengen de avond vrolijk door met muziek, gezang, en op speciaal verzoek van de Prins een dans uit de Alpen, toen Dr Bürger een eccosaise gedanst had, maakte de vorst de naïeve opmerking “Hollanders dansen met hun voeten, Japanners daarentegen dansen met hun handen” een zeer gefundeerde opmerking over de dans bij Japanners en Chinezen.
Een koto, getekend door Kawahara Keiga, collectie Volkenkunde
zaterdag 26 april 2008
26
Ik heb me vandaag voorgenomen een operatie aan een hazenlip bij een pasgeboren kind te doen en vaccinaties bij 3 kinderen. NB met oud vaccin, alleen om te laten zien hoe het moet worden gedaan. Kreeg veel waardering van alle aanwezige Keizerlijke artsen. Hun stemming voor mijn langer verblijf hier is zeer goed.
Ik heb me vandaag voorgenomen een operatie aan een hazenlip bij een pasgeboren kind te doen en vaccinaties bij 3 kinderen. NB met oud vaccin, alleen om te laten zien hoe het moet worden gedaan. Kreeg veel waardering van alle aanwezige Keizerlijke artsen. Hun stemming voor mijn langer verblijf hier is zeer goed.
vrijdag 25 april 2008
25
Er komen verschillende Keizerlijke lijfartsen; onder andere de K. oogarts – laat boeken zien over en instrumenten voor oogheelkunde, demonstreerde enkele malen het effect van Belladonna op de verwijding van de iris, de opvallende uitwerking veroorzaakte grote verwondering. De K. botanicus Suigen laat me verschuillende rollen met afbeeldingen van planten zien – een verzameling van de meeste Japanse en Chinese vissen en prachtige afbeeld[ingen] van Japanse crustaceeën. Bijvrouwen van de landheer van Satsuma consulteerden mij.
Rolschildering door Kawahara Keiga, collectie Volkenkunde
Er komen verschillende Keizerlijke lijfartsen; onder andere de K. oogarts – laat boeken zien over en instrumenten voor oogheelkunde, demonstreerde enkele malen het effect van Belladonna op de verwijding van de iris, de opvallende uitwerking veroorzaakte grote verwondering. De K. botanicus Suigen laat me verschuillende rollen met afbeeldingen van planten zien – een verzameling van de meeste Japanse en Chinese vissen en prachtige afbeeld[ingen] van Japanse crustaceeën. Bijvrouwen van de landheer van Satsuma consulteerden mij.
Rolschildering door Kawahara Keiga, collectie Volkenkunde
donderdag 24 april 2008
woensdag 23 april 2008
23
De Keizerlijke artsen, brengen de hele dag bij mij door. – ze vertellen mij, eerst in het geheim, over hun wens, dat ik enige tijd in Jedo zou mogen blijven en leggen een plan voor om dit op gepaste wijze gedaan te krijgen van de Keizer. Men verzoekt mij een uiteenzetting te geven over de kinderpokken en de pokken waarbij ik van de gelegenheid gebruik maak een plan voor de invoering van deze grote weldaad [van de inenting] in Japan naar voren te brengen. Ik beloof dat ik het vaccin zelf uit Batavia zou ophalen om het hier in te voeren als ik de opdracht daarvoor van de keizer zou krijgen.
De Keizerlijke artsen, brengen de hele dag bij mij door. – ze vertellen mij, eerst in het geheim, over hun wens, dat ik enige tijd in Jedo zou mogen blijven en leggen een plan voor om dit op gepaste wijze gedaan te krijgen van de Keizer. Men verzoekt mij een uiteenzetting te geven over de kinderpokken en de pokken waarbij ik van de gelegenheid gebruik maak een plan voor de invoering van deze grote weldaad [van de inenting] in Japan naar voren te brengen. Ik beloof dat ik het vaccin zelf uit Batavia zou ophalen om het hier in te voeren als ik de opdracht daarvoor van de keizer zou krijgen.
dinsdag 22 april 2008
22
Krijg van de opperbanjoos verschillende zeldzame planten. Deze man is mij zeer gunstig gezind. – Ik geniet alle vrijheid en kan tamelijk openlijk werken ook aan wetenschappelijke onderwerpen die vroeger streng verboden waren om te bewerken, en zo ongestoord met onze oude vrienden de bewerking van de taal van Jezo, geografie en dergelijke ter hand nemen. Ik geef de opperbanjoos en drie onderbanjoos een kostbaar geschenk van glaswerk en porselein.
Krijg van de opperbanjoos verschillende zeldzame planten. Deze man is mij zeer gunstig gezind. – Ik geniet alle vrijheid en kan tamelijk openlijk werken ook aan wetenschappelijke onderwerpen die vroeger streng verboden waren om te bewerken, en zo ongestoord met onze oude vrienden de bewerking van de taal van Jezo, geografie en dergelijke ter hand nemen. Ik geef de opperbanjoos en drie onderbanjoos een kostbaar geschenk van glaswerk en porselein.
maandag 21 april 2008
Vrijdag 21
Ik breng al verschillende ochtenden met onze oude vriend M. Toknai door met de bewerking van de taal van Jezo (samenvatting daarvan in de oorsprong van de Japanners). De audiëntie wordt uitgesteld omdat een zoon van de Keizer[lijke] familie is overleden. Bezoek van de keizerlijke acupuncturist J. Sotets en andere artsen e.d.
Japanse mediche instrumenten, uit Nippon
Ik breng al verschillende ochtenden met onze oude vriend M. Toknai door met de bewerking van de taal van Jezo (samenvatting daarvan in de oorsprong van de Japanners). De audiëntie wordt uitgesteld omdat een zoon van de Keizer[lijke] familie is overleden. Bezoek van de keizerlijke acupuncturist J. Sotets en andere artsen e.d.
Japanse mediche instrumenten, uit Nippon
zondag 20 april 2008
Donderdag 20
Ik heb voor vandaag een lezing voorbereid over de anatomie van het oog en de leer van de meest gebruikelijke oogoperaties; de keizerlijke artsen wonen de lezing zeer belangstellend bij. – De operatie voer ik uit op een zwijn dat de artsen mij als geschenk aanboden. – een zeldzaam gerecht hier in Edo. ’s Avonds een aardbeving, en ook om 3 uur in de morgen en bij het aanbreken van de dag tamelijk lang, 20 seconden aanhoudende aardschokken. Aardbevingen komen hier vaak voor, wel 10 maal per jaar, maar ze zijn hier niet zo sterk dat huizen ervan instorten (beschrijving van de aardbeving bij de uitbarsting van de vulkanen op Simabara). –
Tam zwijn uit Japan, Siebold collectie, collectie Naturalis
Ik heb voor vandaag een lezing voorbereid over de anatomie van het oog en de leer van de meest gebruikelijke oogoperaties; de keizerlijke artsen wonen de lezing zeer belangstellend bij. – De operatie voer ik uit op een zwijn dat de artsen mij als geschenk aanboden. – een zeldzaam gerecht hier in Edo. ’s Avonds een aardbeving, en ook om 3 uur in de morgen en bij het aanbreken van de dag tamelijk lang, 20 seconden aanhoudende aardschokken. Aardbevingen komen hier vaak voor, wel 10 maal per jaar, maar ze zijn hier niet zo sterk dat huizen ervan instorten (beschrijving van de aardbeving bij de uitbarsting van de vulkanen op Simabara). –
Tam zwijn uit Japan, Siebold collectie, collectie Naturalis
zaterdag 19 april 2008
vrijdag 18 april 2008
donderdag 17 april 2008
woensdag 16 april 2008
16de
Dies sane calculo candidissimo notandus – Japonensis nomine Mogami Tokunai, per biduum nostram quasitus societatum se mathesi cetersque huic annexis scientiis exhibuit nobis eruditissimum virum. Expositis diversis proplematibus matheseos chinensis japonicae ac europaeae nobis sub sa[n]ctissimo sigillo silenti mappas quasdam oceanum Jezoensem, ac Insulae disputatae Karfto adperuit mihique per tempus aliquot ad usum praebuit, Thesaurum sane ditissimum.
Mogami Tokunai, uit Nippon
[Vert: Bepaald een dag met een gouden randje- een Japanner met de naam Mogami Takonai, die gedurende twee dagen ons gezelschap had gezocht, betoonde zich een zeer ontwikkeld man in wiskunde en de overige, daarmee samenhangende wetenschappen. Nadat hij ons diverse vraagstukken uit de Chinese, Japanse en Europese wiskunde had uitgelegd, toonde hij ons onder absolute geheimhouding een paar kaarten van de zee van Jezo en van het omstreden eiland Krafto en gaf ze mij een tijdje te leen - absoluut een heel rijke schat.]
Dies sane calculo candidissimo notandus – Japonensis nomine Mogami Tokunai, per biduum nostram quasitus societatum se mathesi cetersque huic annexis scientiis exhibuit nobis eruditissimum virum. Expositis diversis proplematibus matheseos chinensis japonicae ac europaeae nobis sub sa[n]ctissimo sigillo silenti mappas quasdam oceanum Jezoensem, ac Insulae disputatae Karfto adperuit mihique per tempus aliquot ad usum praebuit, Thesaurum sane ditissimum.
Mogami Tokunai, uit Nippon
[Vert: Bepaald een dag met een gouden randje- een Japanner met de naam Mogami Takonai, die gedurende twee dagen ons gezelschap had gezocht, betoonde zich een zeer ontwikkeld man in wiskunde en de overige, daarmee samenhangende wetenschappen. Nadat hij ons diverse vraagstukken uit de Chinese, Japanse en Europese wiskunde had uitgelegd, toonde hij ons onder absolute geheimhouding een paar kaarten van de zee van Jezo en van het omstreden eiland Krafto en gaf ze mij een tijdje te leen - absoluut een heel rijke schat.]
dinsdag 15 april 2008
Zaterdag 15 april.
’s Avonds een feestelijk bezoek van de landheren van Nagats en Satsuma, krijgen mooie geschenken. De vorsten brengen het grootste deel van de avond bij mij door, zich onderhoudend met muziek, gezang, boeken, instrumenten en dergelijke. De oude landheer vraagt me of ik hem vanaf nu wil beschouwen als een van mijn leerlingen in de natuur- en medische wetenschappen, en voor hem een korte samenvatting wil maken van de behandelingen van de gevaarlijkste Japanse ziekten. Hij brengt een vogel mee, waarvan ik, op zijn verzoek, gelijk een balg maak, hetgeen de grijsaard zeer veel plezier deed.
Passer montanus (L), collectie Naturalis
– Ik bied de vorst een kostbaar geschenk aan (porselein en bijouterieën, een caleidoscoop etc.) die hij in dank aanvaardde; de oude vorst gaf mij hierop zijn eigen waaier die hij zelf eens van de Mikado als geschenk had gehad. De beide vorsten hadden mij vroeger al eens geconsulteerd – voelden zich nu veel beter. – De bijvrouwen van deze heren, waaronder zich de moeder van de huidige Keizerin bevond, waren zelfs ook meegekomen en wij boden hen onze resterende Europese galantheid om ze te onderhouden. Ik speel gitaar – fortepiano – we dansen. Ik had de eer geconsulteerd te worden door een van de voornaamste van deze vrouwen, die een verharding in haar rechterborst had. Men had er bezwaar tegen dat ik die ontbloot zou onderzoeken, maar ik volharde in mijn standpunt dat ik als vrouwenarts die vrijheid moest hebben en had het geluk als eerste Europeaan de borst van een Japanse vorstin te mogen aanraken.
’s Avonds een feestelijk bezoek van de landheren van Nagats en Satsuma, krijgen mooie geschenken. De vorsten brengen het grootste deel van de avond bij mij door, zich onderhoudend met muziek, gezang, boeken, instrumenten en dergelijke. De oude landheer vraagt me of ik hem vanaf nu wil beschouwen als een van mijn leerlingen in de natuur- en medische wetenschappen, en voor hem een korte samenvatting wil maken van de behandelingen van de gevaarlijkste Japanse ziekten. Hij brengt een vogel mee, waarvan ik, op zijn verzoek, gelijk een balg maak, hetgeen de grijsaard zeer veel plezier deed.
Passer montanus (L), collectie Naturalis
– Ik bied de vorst een kostbaar geschenk aan (porselein en bijouterieën, een caleidoscoop etc.) die hij in dank aanvaardde; de oude vorst gaf mij hierop zijn eigen waaier die hij zelf eens van de Mikado als geschenk had gehad. De beide vorsten hadden mij vroeger al eens geconsulteerd – voelden zich nu veel beter. – De bijvrouwen van deze heren, waaronder zich de moeder van de huidige Keizerin bevond, waren zelfs ook meegekomen en wij boden hen onze resterende Europese galantheid om ze te onderhouden. Ik speel gitaar – fortepiano – we dansen. Ik had de eer geconsulteerd te worden door een van de voornaamste van deze vrouwen, die een verharding in haar rechterborst had. Men had er bezwaar tegen dat ik die ontbloot zou onderzoeken, maar ik volharde in mijn standpunt dat ik als vrouwenarts die vrijheid moest hebben en had het geluk als eerste Europeaan de borst van een Japanse vorstin te mogen aanraken.
maandag 14 april 2008
Vrijdag de 14de april,
Doen lengtewaarnemingen, maar konden, omdat de zon al te hoog stond, geen middaghoogte nemen met de kunstmatige horizon, besluiten daarom de berekening van de breedte (graad) uit te stellen tot in de middag. In de namiddag veel bezoek van Japanners. Een deputatie van de landheer van Satsuma – de opperbanjoos. Enkele voorname zieken.
Doen lengtewaarnemingen, maar konden, omdat de zon al te hoog stond, geen middaghoogte nemen met de kunstmatige horizon, besluiten daarom de berekening van de breedte (graad) uit te stellen tot in de middag. In de namiddag veel bezoek van Japanners. Een deputatie van de landheer van Satsuma – de opperbanjoos. Enkele voorname zieken.
zondag 13 april 2008
zaterdag 12 april 2008
de 12de
Wij krijgen in de ochtend een groot geschenk van de landheer van Satsuma bestaande uit stoffen, levende vogels, en planten die Japanners mooi vinden, alles op een zeer elegante manier geordend.
‘s Avonds komt de Vorst van Nagats totaal incognito bij ons en blijft tot 12 uur ’s nachts genieten van muziek, gezang, en dans, kortom wij zochten en boden alles aan om hem gezellig bezig te houden en we genoten echt heerlijk met een glas goede wijn zelfs in mijn woonkamer. Zeer bijzonder was zijn oordeel over de Europese dans, die hij met de volgende woorden met de Japanse vergeleek “Hollanders” zei hij, “dansen echt met hun voeten, Japanners daarentegen met hun handen”
Biwa
Wij krijgen in de ochtend een groot geschenk van de landheer van Satsuma bestaande uit stoffen, levende vogels, en planten die Japanners mooi vinden, alles op een zeer elegante manier geordend.
‘s Avonds komt de Vorst van Nagats totaal incognito bij ons en blijft tot 12 uur ’s nachts genieten van muziek, gezang, en dans, kortom wij zochten en boden alles aan om hem gezellig bezig te houden en we genoten echt heerlijk met een glas goede wijn zelfs in mijn woonkamer. Zeer bijzonder was zijn oordeel over de Europese dans, die hij met de volgende woorden met de Japanse vergeleek “Hollanders” zei hij, “dansen echt met hun voeten, Japanners daarentegen met hun handen”
Biwa
vrijdag 11 april 2008
De 11de
We kregen bericht dat de prins van Nagats ons ’s avonds zou bezoeken: en richten daarom alles op Europese manier in voor zijn ontvangst. Hij was in ruste, hoofdzakelijk vanwege de reden de Hollanders, wier vriend hij al sinds 30 jaar is (en enkele afdelingen van zijn paleis zijn helemaal naar Europese smaak ingericht) persoonlijk beter te leren kennen: (want anders mag een landvorst met ons persoonlijke contacten hebben): We brachten met deze vrienden van ons heel genoeglijk de avond door in een heel ongedwongen sfeer – De lijfwacht Pieter van Stolp – De heer van Gülpen, de Keizerlijke suikerbakker, een gunsteling van de vorst, en Keit – de kamerheer van de vorst. Ieder speelde op een voortreffelijke wijze zijn eigen rol, in ik kon het niet nalaten in het Frans tegen onze gezant te fluisteren dat dit het meest originele blijspel was dat ik in mijn leven had gezien. Stel je deze Japanners eens voor die met hart en ziel verknocht aan alles wat Hollands is, onderling en met ons converseren in gebroken Nederlands. Waarbij het harde lachen van de aangeschoten lijfwacht, en de beleefde met overdreven aandachtigheid begeleidde dialoog van de uitgedroogde, helemaal kaalgeschoren en tandeloze van Gulpen met de ernstige, door nieuwsgierigheid vriendelijk gestemde vorst versmolten in een schitterende groep die wij nog stimuleerden in een kostuum ontleend aan een meer dan honderd jaar oude mode, stijf aan hun zijde zittend, en de kamerheer, een zeer geschikte en in de Nederlandse taal zeer ervaren man, naast zijn heer de dienaar spelend. Hierna bezocht ook de vorst ons. Voor de ontvangst van deze begunstiger hadden we onze woonkamer door instrumenten, boeken e.d. ingericht als een wetenschappelijk museum.
Het was met name mijn fortepiano die buitengewoon goed in de smaak viel bij de prins, naast de chronometers, de microscoop e.d. instrumenten. Doorgaans was de vorst van alles goed op de hoogte, en hij verraste ons met het tonen van verschillende uurwerken, waaronder een klokje uit Frankrijk volgens het decimale systeem en een metaalthermometer, compensatie, thermometer en dergelijke. Hij genoot zeer van het avondeten en verliet ons diep in de nacht.
We kregen bericht dat de prins van Nagats ons ’s avonds zou bezoeken: en richten daarom alles op Europese manier in voor zijn ontvangst. Hij was in ruste, hoofdzakelijk vanwege de reden de Hollanders, wier vriend hij al sinds 30 jaar is (en enkele afdelingen van zijn paleis zijn helemaal naar Europese smaak ingericht) persoonlijk beter te leren kennen: (want anders mag een landvorst met ons persoonlijke contacten hebben): We brachten met deze vrienden van ons heel genoeglijk de avond door in een heel ongedwongen sfeer – De lijfwacht Pieter van Stolp – De heer van Gülpen, de Keizerlijke suikerbakker, een gunsteling van de vorst, en Keit – de kamerheer van de vorst. Ieder speelde op een voortreffelijke wijze zijn eigen rol, in ik kon het niet nalaten in het Frans tegen onze gezant te fluisteren dat dit het meest originele blijspel was dat ik in mijn leven had gezien. Stel je deze Japanners eens voor die met hart en ziel verknocht aan alles wat Hollands is, onderling en met ons converseren in gebroken Nederlands. Waarbij het harde lachen van de aangeschoten lijfwacht, en de beleefde met overdreven aandachtigheid begeleidde dialoog van de uitgedroogde, helemaal kaalgeschoren en tandeloze van Gulpen met de ernstige, door nieuwsgierigheid vriendelijk gestemde vorst versmolten in een schitterende groep die wij nog stimuleerden in een kostuum ontleend aan een meer dan honderd jaar oude mode, stijf aan hun zijde zittend, en de kamerheer, een zeer geschikte en in de Nederlandse taal zeer ervaren man, naast zijn heer de dienaar spelend. Hierna bezocht ook de vorst ons. Voor de ontvangst van deze begunstiger hadden we onze woonkamer door instrumenten, boeken e.d. ingericht als een wetenschappelijk museum.
Het was met name mijn fortepiano die buitengewoon goed in de smaak viel bij de prins, naast de chronometers, de microscoop e.d. instrumenten. Doorgaans was de vorst van alles goed op de hoogte, en hij verraste ons met het tonen van verschillende uurwerken, waaronder een klokje uit Frankrijk volgens het decimale systeem en een metaalthermometer, compensatie, thermometer en dergelijke. Hij genoot zeer van het avondeten en verliet ons diep in de nacht.
Abonneren op:
Posts (Atom)
